کابل فرمان چیست؟

کابل فرمان چیست؟ امروزه با پیشرفت تکنولوژی، سیم و کابل‌ها تنها وظیفه انتقال جریان الکتریکی را بر عهده ندارند. بعضی از سیستم‌ ها نیاز دارد که فرمان یا داده‌ای را به‌ صورت آنالوگ یا دیجیتال در مدت‌ زمان کوتاهی انتقال دهند. در واقع سیگنال ها با هدف کنترل، اندازه‌گیری و حفاظت در نقاط مختلف از کاربرد زیادی برخوردار اند. کابل فرمان یکی از مهم ترین تجهیزات در انتقال سیگنال‌ها می باشد. این کابل مطابق ساختار و کاربرد دارای انواع گوناگونی می باشد. در ادامه بیشتر با کابل کرنترل آشنا خواهیم شد.

کابل فرمان چیست؟

کابل فرمان یا کابل کنترل یکی از اجزای اصلی و مهم در محیط های صنعتی یا صنعت برق می باشد که برای انتقال سیگنال های آنالوگ و دیجیتال کاربرد دارد و می تواند از اعوجاج و تداخل در سیستم ها نیز جلوگیری کند.

دو تا از کاربرد های اصلی و منحصر به فرد کابل کنترل؛ انتقال سیگنال آنالوگ (عبور دادن جریان به نقاط مختلف پست است)، سیگنال دیجیتال(باز و بسته کردن کلید و فرمان تابلو) هستند. این سیم و کابل‌ها با توجه به نوع مصرف و کاربرد در شرایط با تنش مکانیکی متوسط، سبک و زیاد به کار می روند.

به بیان ساده، کابل فرمان، کابلی می باشد که در صنعت برق مورد استفاده قرار می گیرد. وظیفه اصلی این کابل ایجاد ارتباط و انتقال داده‌های کنترل می باشد. علاوه بر آن برای سیم فرمان در جریان‌ها با ولتاژ پایین نیز کاربرد دارد.

کاربرد کابل فرمان

از کابل کنترل یا کابل فرمان همان طور که می دانید برای ارسال سیگنال های فرمان استفاده می شود و به همین علت نیازی به ولتاژ بالا نخواهد داشت، کابل های کنترل سطح مقطع پایین بیشتر مورد استفاده قرار می گیرند.

کابل های کنترل معمولا در جهت ارسال و دریافت سیگنال های کنترل و فرمان، اندازه گیری کمیت ها و همچنین کنترل عملکرد سیستم و دستگاه های الکترونیکی مورد استفاده می گردد.

کابل های فرمان برای انتقال همه نوع سیگنالی نظیر سیگنال آنالوگ و سیگنال های دیجیتال در جهت کنترل و اندازه گیری جریان، توان، انرژی و کنترل خطوط به کار می رود.

  • کانال های زیر زمینی و حفر تونل ها
  • خط تولید کارخانه های خودروسازی
  • دستگاه های CNC
  • پست فشار قوی در نیروگاه های برق
  • صنعت آسانسور
  • علم رباتیک و ساخت ربات های پیشرفته
  • صنعت نساجی و دستگاه های چاپ
  • ساخت جرثقیل و بالابر

مهمترین کاربرد کابل کنترل :

استفاده به عنوان کابل‌های زیرزمینی، کابل کشی در آب، مکان‌های دارای شرایط خاص، سیستم‌های حفاظتی، کابل کشی در فضاهایی که احتمال ضربه به آن وجود خواهد داشت، کابل های کانالی، اماکن عمومی، تونل‌ها، جاهایی که خطر افتادن مصالح هست، پل های هوایی، معابر عمومی، کابل کشی از آب رودخانه‌ها به نقاط دیگر.
این کابل به علت انعطاف پذیر بودن و مقاوم بودن آن ها در برابر رطوبت، مواد اسیدی، مواد نفتی و روغنی و همچنین تحمل بالای آن ها باعث شده تا مهندسان و کارفرمایان از این نوع کابل ها را در انواع محیط ها و شرایط بسیار سخت به کار بگیرند.

کابل فرمان چیست؟

کابل فرمان از چه ساختاری تشکیل شده است؟

کابل فرمان نیز از دو بخش هادی و عایق شکل گرفته است. نحوه قرارگیری رشته‌ها در داخل کابل به این صورت می باشد که رشته‌ها به صورت لایه لایه بهم تابیده می‌شوند. در حقیقت کابل کنترل از یک سری سیم‌های مسی ساخته شده که می‌تواند به صورت افشان، نیمه افشان و مفتولی باشد. در نهایت برای جلوگیری از آسیب هایی شامل خراشیدگی، رطوبت و عوامل محیطی به کابل فرمان شیلددار از روکش جهت محافظت این محصول استفاده شده است.

مزایای کابل کنترل

  • سیگنال‌های یک سیستم الکتریکی را نظارت و کنترل می‌کند.
  • ضد آب است و در برابر آب از خود مقاومت و پایداری نشان می‌دهد.
  • در برابر فشار و نیروهای وارده از سمت محیط پایداری دارد.
  • این کابل دارای عایق محافظتی بسیار مقاوم و محافظت‌کننده از کابل است.
  • ویژگی‌های زیر معیارهای یک کابل فرمان خوب و باکیفیت هستند:
  • در برابر آتش مقاوم است.
  • در برابر جانورانی مانند موش مقاوم است.
  • در برابر مواد نفتی مقاوم است.

انواع کابل فرمان

انواع کابل های کنترل بر اساس نوع هادی، نوع عایق و شیلددار بودن یا نبودن آن تقسیم می‌شوند. از همین رو انواع این محصول مطابق با ساختار عبارت است از:

کابل کنترل افشان ساده

کابل افشان ساده، کابلی بدون روکش می باشد و از لایه‌های محافظتی کمتری نیز برخوردار است. ولتاژ نامی کابل افشان ساده بین ۳۰۰ تا ۵۰۰ ولت است. از این کابل اغلب در داخل ساختمان و تابلوهای فرمان استفاده می‌کنند. این نوع از کابل فرمان در اندازه‌های ۲ تا ۶۱ رشته در بازار موجود می باشد.

کابل فرمان شیلد دار

جهت دفع و مانع از ایجاد اختلالات الکترومغناطیسی یا همان EMI در عملکرد کابل کنترل افشان از، شیلد مسی بافته شده در ساختار این کابل استفاده کرده اند. در واقع می توان گفت این کابل مناسب محیط هایی با نویز و پارازیت بالا می باشد. این کابل در فضاهای حساس که تحت ‌فشار و ضربه هستند، مانند زیر زمین‌ و یا زیر اقیانوس‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد.

کابل کنترل تخت

این کابل به دلیل انعطاف‌پذیری بالایی دارد؛ باعث می شود برای فضاهای تنگ انتخاب مناسبی باشد. کابل فرمان تخت دارای اندازه‌های ۴ تا ۲۴ رشته می باشد و ولتاژ نامی آن نیز بین ۳۰۰ تا ۵۰۰ ولت است. همچنین در ولتاژهای ۴۵۰ تا ۷۵۰ ولت نیز می‌توان از این کابل استفاده نمود. از مهم‌ترین کاربردهای سیم فرمان تخت می‌توان به استفاده در آسانسور، جرثقیل سقفی و نوار نقاله اشاره نمود.

انواع کابل فرمان چند رشته عبارتند از:

  • کابل فرمان افشان
  • کابل فرمان افشان شیلد دار
  • کابل فرمان تخت
  • کابل کنترل زمینی مفتولی و نیمه افشان
  • کابل کنترل زره دار
  • کابل فرمان ضد آب
  • کابل فرمان ضد روغن
  • کابل کنترل نسوز

سوالات متداول

کابل فرمان چیست؟

کابل فرمان، کابلی می باشد که در صنعت برق مورد استفاده قرار می گیرد. وظیفه اصلی این کابل ایجاد ارتباط و انتقال داده‌های کنترل می باشد. علاوه بر آن برای سیم فرمان در جریان‌ها با ولتاژ پایین نیز کاربرد دارد.

انواع کابل کنترل

بر اساس کاربردشان در فرایندهای اتوماسیون، سه نوع کابل کنترل وجود دارد: کابل‌های CY، YY و SY.

SY: این نوع کابل‌ها برای تأسیسات با فشار مکانیکی متوسط تا زیاد مناسب هستند.

CY: این نوع برای حفاظت در برابر تأثیرات الکترومغناطیسی خارجی به کار می‌روند.

YY: کابل‌های این دسته را می‌توان برای تأسیسات با فشار مکانیکی کم استفاده کرد.

از این کابل به علت انعطاف پذیر بودن و مقاوم بودن آن ها در برابر رطوبت، مواد اسیدی، مواد نفتی و روغنی و همچنین تحمل بالای آن ها در محیط های سخت استفاده می کنند. نظیر کانال زیر زمینی، خط تولید کارخانه های خودروسازی، صنعت آسانسور و…